nummer 3, november 2011, 10-10-2011, categorie: Columns

Nobelprijs: eer en opdracht

René van Lier, M.D., Ph.D. Voorzitter Nederlandse Vereniging Voor Immunologie

René van Lier

Dit najaar ontvingen drie immunologen de Nobelprijs voor Geneeskunde: Bruce Beutler, Jules Hoffmann en Ralph Steinman. Samen bestrijken ze het hele veld van de niet-specifieke afweer. Hoffmann en Beutler werden gelauwerd voor hun ontdekkingen op het gebied van de activering van aangeboren immmuniteit: Hoffmann toonde de basale elementen aan van de afweerrespons in fruitvliegjes en Beutler ontdekte bij zoogdieren de cruciale effecten van mutaties in receptor- en signaleringsmoleculen. Steinman ontving de prijs voor zijn ontdekking van de dendritische cel en de rol ervan in de adaptieve afweer.

In de allereerste editie van Immunologisch, december vorig jaar, stond een interview met Ralph Steinman (foto). Hij "Het immuunsysteem vormt een logische manier om kanker te benaderen"had toen net de zeer prestigieuze dr. A.H. Heineken Prize for Medicine 2010 in ontvangst genomen. Hij was blij met deze erkenning. “Nu is het tijd voor de volgende stap”, zei hij. Die lag in het aansturen van het immuunsysteem, bijvoorbeeld via een vaccin tegen kanker. Een geweldige uitdaging. “Er is nog veel wetenschap voor nodig en veel wetenschappers zijn er nog niet aan toe. Maar het kan.”

Zelf kan Steinman dat niet meer. Hij overleed drie dagen voordat hem de Nobelprijs werd toegekend. Dat is tragisch en je kunt je gewoon niet voorstellen wat dit voor zijn naasten betekent. Maar het werk van Beutler, Hoffmann en Steinman is zeker niet in dorre aarde gevallen. Ze hebben wereldwijd immunologen geïnspireerd. Ook in Nederland, het land waar Steinman, volgens hemzelf, 'soulmates' heeft gevonden. “Nederlandse wetenschappers hebben veel bijgedragen aan beenmergtransplantatie, de enige behandeling die momenteel kanker werkelijk kan genezen. Ze hebben vroegtijdig ingezien dat het immuunsysteem een logische manier vormt om kanker te benaderen.”

Het Nobelcomité lauwert niet alleen drie onderzoekers, maar onderstreept ook de waarde van ons vakgebied. Dat is een eer, maar ook een opdracht: ga door!

Webdesign © 2012 Strik Design