Is deze e-mail niet leesbaar? Klik hier voor de webversie.
Immunologisch nr. 2, april 2011
Voorzitter Nederlandse Vereniging voor Immunologie

Van immunologie weet je nooit genoeg

René van Lier, M.D., Ph.D.Voorzitter Nederlandse Vereniging Voor Immunologie

Op 29 april is het de Dag van de Immunologie. Die dag staat ons vakgebied in de schijnwerpers. Bij dit initiatief van de European Federation of Immunological Societies haken inmiddels ook landen buiten Europa aan. Een goede ontwikkeling, want ons vakgebied beperkt zich natuurlijk niet tot Europa.

MS-centrum ErasMS - Erasmus MC in Rotterdam

“Oorzaak MS ligt niet alleen in het immuunsysteem”

Prof.dr. Rogier Hintzen

Medio 2009 werd dr. Rogier Hintzen, neuroloog, immunoloog en hoofd van het MS-centrum ErasMS, benoemd tot bijzonder hoogleraar aan het Erasmus MC in Rotterdam. Zijnleeropdracht: MS en neuro-immunologie van het centrale zenuwstelsel.“Neurologie en immunologie vormen een sterke poot binnen het Erasmus MC”, vertelt hij. “Samen doen we hier onderzoek naar MS, bijvoorbeeld naar MS bij kinderen, erfelijkheid, de invloed van omgevingsfactoren (zoals vitamineD en virussen) op de ontwikkeling van de ziekte en de verschillende vormen van MS.”

MS Center Amsterdam

Zenuwcellen belangrijke sleutel

Dr. Elga de Vries

Wat gebeurt er met de bloed-hersenbarrière van mensen met multiple sclerose (MS)? Om die vraag draait het werk van dr. Elga de Vries van het MS Center Amsterdam. “Onze hersenen zijn uiterst kwetsbaar. Zo bevatten ze maar een minimum aan immuuncellen voor basale bescherming. Een teveel keert zich tegen de hersenen.” Endotheelcellen waken daarvoor. Ze bekleden de wanden van de bloedvaten in de hersenen. De platte cellen zitten zó dicht tegen elkaar aan, dat ze niets ongeoorloofds doorlaten. Ze geven alleen stoffen door die de hersenen hard nodig hebben: bepaalde aminozuren, vetten en ijzer bijvoorbeeld. Bovendien reageren ze op signalen van zenuwcellen die om suikers vragen.

UMC St Radboud

“Als wij het niet doen, doet niemand het”

Prof.dr. Carl Figdor

Hoe werkt dendritische celvaccinatie? Figdor: “Normaal gesproken ruimt ons afweersysteem kankercellen op. Onze ‘dendritische cellen’ signaleren dat er iets niet klopt, nemen een hapje van de ongewenste cellen en voeren die aan onze ‘killer T-cellen’. Die zetten vervolgens de aanval in. Bij patiënten met kanker is dat mis gegaan. De natuurlijke afweer heeft het af laten weten en er is een tumor gegroeid. Wat doen we nu bij dendritische celvaccinatie? We kweken heel veel dendritische cellen uit het bloed van de patiënt en voeren die met stukjes van de tumor van de patiënt. Daarna geven we de gealarmeerde cellen terug aan de patiënt en hopen dat die alsnog de killer T-cellen aan het werk zetten.”

Faculteit Geneeskunde van de Rijksuniversiteit Groningen

Haperend immuunsysteem bij ouderen

Prof.dr. Mieke Boots

Als mensen ouder worden neemt hun gevoeligheid voor infectieziekten, kanker en auto-immuniteit toe. Eén van de verklaringen hiervoor is dat het immuunsysteem van kwetsbare ouderen niet meer goed functioneert.

Kees Melief

“De strijd tegen kanker is een gezamenlijke strijd” (wel gekoppeld aan nieuwsbrief)

Prof.dr. Kees Melief

Prof. dr. Kees Melief ontving eind 2010 één van de drie KWOprijzen
van KWF Kankerbestrijding. De hoogleraar en stafl id van de afdeling Immunohematologie en Bloedtransfusie van het Leids Universitair  Medisch Centrum besteedt de prijs, ter waarde van twee miljoen euro, aan onderzoek naar het immuunsysteem als wapen in de strijd tegen kanker. Net als medeprijswinnaar Carl Figdor focust hij op dendritische cellen.

“Vaccin kan patiënt leven terug geven”

in de kliniek

Welk effect heeft het HPV16-vaccin op patiënten meteen voorstadium van vulva-kanker (VIN 3)? Dat wordt onderzocht in het LUMC. Research verpleegkundigen Dorien Berends en Margriet Löwik: “VIN 3 is een ernstige, pijnlijke aandoening van de schaamstreek met enorme impact ophet dagelijks leven: fietsen is pijnlijk en seks is moeilijk. Eenaandoening aan de schaamlippen is amper bespreekbaar, waardoor patiënten zich eenzaam voelen. Relaties zijningewikkeld. De enige behandeling is operatief (snijden of laseren), maar daarmee verdwijnt het virus niet: patiënten blijven onder controle en leven in permanente angst dat VIN3 zich ontwikkelt tot kanker.”

Johannes van Rood (1926)

Speuren naar mogelijkheden om patiënten te helpen

Prof.dr. Jon van Rood

Waarom en hoe gaan dingen fout? Pas als we dat begrijpenkunnen we gericht ingrijpen. Dat geldt ook voor de menselijkegezondheid. De immunologie is van enorme waarde bijhet doorgronden van mechanismen die ten grondslag liggenaan het ontstaan en beheersen van ziekten. Immunohematoloogprof. dr. Johannes van Rood (1926) weet dat alsgeen ander. Op zijn palmarès staan, naast onder andere deoprichting van Eurotransplant, verschillende wetenschappelijkedoorbraken. Dit voorjaar komt daar één bij.

Nederlands Kanker Instituut in Amsterdam

VEEL FASCINERENDE VRAGEN ROND KANKER: Met nieuwe onderzoekstechnieken op zoek naar antwoorden

Prof.dr. Ton Schumacher

Professor Ton Schumacher van het Nederlands Kanker Instituut(NKI) in Amsterdam is ‘immuno-technicus’. Hij enzijn onderzoeksgroep bedenken nieuwe technieken om antwoordte geven op nieuwe vragen over het functioneren vanhet immuunsysteem. Vragen genoeg...

immunologisch.jpg

Colofon nr. 2

IMMUNOLOGISCH NR. 2, MAART/APRIL 2011
Immunologisch is een publicatie van de NVVI

uitschrijven website

tel +31 (0) 88 75 54306

info@immunologisch.nl